พังกาหัวสุมดอกแดง

ชื่อวิทยาศาสตร์ : Bruguiera gymnorrhiza (L.) Savigny.

วงศ์ : RHIZOPHORACEAE

ชื่ออื่น : ประสัก, ประสักแดง, โกงกางหัวชุม, พังกาหัวสุม (กลาง); พลัก

เป็นไม้ยืนต้นขนาดใหญ่ สูง 25-35 เมตร เรือนยอดเป็นพุ่มกลม ทึบ โคนต้นมีพูพอนสูง และมีช่องอากาศขนาดใหญ่อยู่ทั่วไป มีรากหายใจคล้ายหัวเข่า เปลือกหยาบ สีน้ำตาลดำ ถึงดำ แตกเป็นร่องตามยาวไม่เป็นระเบียบ

ใบ เป็นใบเดียว เรียงตรงข้ามสลับ ดั้งฉาก รูปรี หรือรูปไข่แกมรี ขนาด 4-9x8-20 เซนติเมตร ปลายใบแหลมสั้น ฐานใบมน ผิวใบเรียบหนา คล้ายแผ่นหนัง ใบด้านบนสีเขียว เข้มเป็นมัน ท้องใบสีเขียวอมเหลือง มีเีีีีีส้นใบ 8-10 คู่ เส้นกลางใบด้านล่างมีสีแดงเรื่อๆ ก้านใบกลม ยาว 2-5 เซนติเมตร มีสีแดงเรื่อๆ หูใบแหลมยาว ประกบกันเป็นคู่ที่ปลายกิ่ง ยาว 4-8 เซนติเมตร สีแดง ร่วงง่าย

ดอก ออกเดี่ยวๆ ตามง่ามใบ ก้านดอกยาว 3-4 เซนติเมตร โค้งลงล่าง ดอกตูมรูปกระสวย ยาว 2.5-3.5 เซนติเมตร กลีบเลี้ยงสีแดง ปนเขียวโคนติดกัน ปลายแยกเป็นแฉกแคบๆ ลึกลงครื่งหนึ่ง มี 10-16 แฉก แต่ละแฉกมีขนาด 0.3-0.5 X 1.5-2 เซนติเมตร กลีบดอก 10-16 กลีบ รูปขอบขนาน สีขาว หรือเหลืองอมเขียว ปลายกลีบเว้าหยักลึกลงเกือบถึงกลางกลีบเป็น 2 แฉก ปลายแหลม มีขนสั้นๆ ปกคลุม และมีรยางค์เป็นเส้นแข็งติดที่ปลาย 3-4 เส้น ยาว 0.3 เซนติเมตร เมื่อดอกบานจะมีลักษณะคล้ายสุ่ม

ผล รูปลูกข่าง ยาว 2-3 เซนติเมตร ผิวเรียบ จะงอกตั้งแต่ผลยังติดอยู่บนต้น "ฝัก" หรีอ ลำต้นใต้ใบเลี้ยงรูปกระสวย ขนาด 1.5-2 X 7-25 เซนติเมตร เป็นเหลี่ยม หรือมีสันเล็กน้อย สีเขียวเข้มแกมม่วง เมี่อแก่จัตมีสีม่วงดำ

พบขึ้นทั่วไปในป่าชายเลนของประเทศไทย ในบริเวณที่น้ำท่วมถึงอย่างสม่ำเสมอ และดินค่อนข้างแข็งและเหนียว